Mukayeseli Hukuktaki Gelişmeler Işığında Yoksulluk Nafakası Dr. Öğr. Üyesi Elce Tutar  - Kitap
Mukayeseli Hukuktaki Gelişmeler Işığında

Yoksulluk Nafakası

1. Baskı, 
Mart 2025
Kitabın Detayları
Dili:
Türkçe
Ebat:
16x24
Sayfa:
258
Barkod:
9789750299612
Kapak Türü:
Karton Kapaklı
Fiyatı:
515,00
24 saat içerisinde temin edilir.
Kitabın Açıklaması
Türk boşanma hukukunda, evliliğin sona ermesinin malî sonuçlarından birisi de 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 175. maddesinde düzenlenen yoksulluk nafakasıdır. Kanun koyucu, tıpkı evlilik birliği içerisinde, eşlerin karşılıklı yardımlaşma ve dayanışma yükümlülüğünde olduğu gibi ahlaki ve sosyal düşüncelerin etkisiyle, yoksulluk nafakası kurumu ile eşler arasındaki bu yükümlülüğün, boşanma gerçekleştikten sonra da devam edebileceğini öngörmüştür.
Kitapta, öncelikle yoksulluk nafakası kavramı, nafakanın amacı ve ilkeleri, benzer müesseselerden farkı ve yoksulluk nafakasının koşulları açıklanmıştır. Daha sonra, nafaka miktarını belirleyen ölçütlerin mukayeseli hukuktaki gelişmeler ışığında değerlendirmesi yapılmış ve yoksulluk nafakasının dayandığı esaslara, nafaka miktarında değişiklik yapılmasına, yoksulluk nafakasının süresinin belirlenmesine, bu konuda doktrin ve uygulamadaki görüş ayrılıklarına, Anayasa Mahkemesi'nin kararına, Yargıtay içtihatları ve Meclis Araştırması Komisyonu raporuna yer verilmiştir. Bununla birlikte kitapta, her ne kadar yoksulluk nafakasının Türk Hukuku'ndaki durumuna ilişkin kapsamlı açıklamalara değinilmiş olsa da tartışmalı hususlarda, kısmen İsviçre Hukuku'ndaki düzenlemelerden özellikle ZGB. Art. 125 ve devamındaki hükümlerle kısmen de Alman Hukuku'ndaki gelişmeler ışığında yer alan ilgili düzenlemelerden karşılaştırmalar yapılmıştır. Ardından, günümüz koşulları da göz önüne alınarak eleştiri ve önerilere yer verilmiştir
Kitabın Konu Başlıkları
.
Nafaka Kavramı, Yoksulluk Nafakasının Türk Hukuku'ndaki Tarihsel Gelişimi ve Dayandığı Esaslar
.
Yoksulluk Nafakasının Şartları, Miktarının Belirlenmesi ve Nafaka Miktarını Belirleyen Ölçütlerin Mukayeseli Hukuk Açısından Değerlendirilmesi
.
Yoksulluk Nafakasının Süresinin Belirlenmesi ve Sona Ermesi
Kitapla İlgili Kategoriler
Yorumlar
Kitabın İçindekileri
Ön Söz 
7
Kısaltmalar 
15
Giriş 
19
Birinci Bölüm
NAFAKA KAVRAMI, YOKSULLUK NAFAKASININ TÜRK HUKUKU’NDAKİ TARİHSEL GELİŞİMİ VE DAYANDIĞI ESASLAR
§ 1. NAFAKA KAVRAMI 
23
I. Tanım 
23
II. Türk Hukuku’nda Yoksulluk Nafakasının Diğer Nafakalarla Karşılaştırılması 
25
A. Bakım Nafakaları 
25
1. Tedbir Nafakası 
25
a. Genel Olarak 
25
aa. Evlilik Birliği Devam Ederken İstenebilecek Tedbir Nafakası 
26
aaa. Evlilik Birliğinden Doğan Yükümlülüklerin Taraflarca Yerine Getirilmemesi 
26
bbb. Haklı Bir Sebebe İstinaden Birlikte Yaşamaya Ara Verilmesi 
27
bb. Mutlak veya Nisbî Butlan Davasında Hükmedilecek Tedbir Nafakası 
28
cc. Boşanma veya Ayrılık Davasında Hükmedilecek Tedbir Nafakası 
29
b. Tedbir Nafakası ile Yoksulluk Nafakasının Karşılaştırılması 
31
2. İştirak Nafakası 
33
a. Genel Olarak 
33
b. İştirak Nafakası ile Yoksulluk Nafakasının Karşılaştırılması 
35
B. Yardım Nafakası 
36
1. Genel Olarak 
36
2. Yardım Nafakası ile Yoksulluk Nafakasının Karşılaştırılması 
38
III. Boşanma Durumunda Birlikte Velayetin Nafakaya Etkisi 
39
A. Birlikte Velayet Kavramı 
39
B. Türk Medenî Kanunu’ndaki Yasal Dayanaklar 
40
1. Türk Medenî Kanunu’nun 182. Maddesinin Üçüncü Fıkrasının Birlikte Velayet Kapsamında Değerlendirilmesi 
41
2. Türk Medenî Kanunu’nun 336. Maddesinin Üçüncü Fıkrasının Birlikte Velayet Kapsamında Değerlendirilmesi 
42
C. İsviçre Medenî Kanunu’ndaki Yasal Dayanaklar 
45
1. İsviçre Medenî Kanunu’nun 133. Maddesinin Değerlendirilmesi 
47
2. İsviçre Medenî Kanunu’nun 298. Maddesinin Değerlendirilmesi 
47
D. Birlikte Velayetin İştirak ve Yoksulluk Nafakasına Etkisi 
48
1. İştirak Nafakası Açısından 
48
2. Yoksulluk Nafakası Açısından 
50
IV. Türk Hukuku’nda Nafaka Alacağının Özellikleri 
51
A. Nafaka Alacağı, Alacaklının Rızası Bulunmadan Takas Edilemez 
51
B. Nafaka Alacağı Üzerinde Rehin Tesis Edilemez 
55
C. Nafaka Alacağı Kural Olarak Haczedilemez 
56
D. Henüz Doğmamış Nafaka Alacağından Feragat Edilemez 
57
E. Nafaka Alacağının Üçüncü Bir Kişiye Temlik Edilmesi Kural Olarak Mümkün Değildir 
59
F. Nafaka Alacağı Miras Yoluyla Geçmez 
60
G. Taraflar Arasında Açıkça Anlaşma Olmadıkça Nafaka Alacağının Kural Olarak Yabancı Para ile Ödenmesine Karar Verilemez 
60
H. Nafaka Alacağı Kural Olarak Nakden ve Peşin Olarak Ödenir, Talep Halinde Karar Tarihinden İtibaren Faize Karar Verilir 
61
I. Nafaka Alacağı Kamu Düzeni ile İlgilidir 
62
V. Türk Hukuku’nda Nafaka – Tazminat Arasındaki İlişki 
63
§ 2. YOKSULLUK NAFAKASININ TÜRK HUKUKU’NDAKİ TARİHSEL GELİŞİMİ VE DAYANDIĞI ESASLAR 
68
I. Yoksulluk Nafakasının Türk Hukuku’ndaki Tarihsel Gelişimi 
68
A. 17/02/1926 Tarihli 743 Sayılı Türk Kanunu Medenîsi’nin İlk Hali 
68
B. Türk Kanunu Medenîsi’nin 3444 Sayılı Kanunla Yapılan Değişiklikten Sonraki Hali 
69
C. Türk Medenî Kanunu’ndaki Hali 
72
II. Yoksulluk Nafakasının Hukukî Niteliği 
73
III. Yoksulluk Nafakasının Dayandığı Esaslar 
74
IV. Yoksulluk Nafakasına Hâkim Olan İlkeler 
76
A. Geçimini Kendi Sağlama İlkesi 
76
1. İsviçre Hukuku’nda Geçimini Kendi Sağlama İlkesi 
76
2. Alman Hukuku’nda Kendinden Sorumlu Olma İlkesi 
79
3. Avrupa Aile Hukuku Komisyonu (CEFL.) Bakımından Geçimini Kendi Sağlama İlkesi 
82
B. Evlilik Sonrası Dayanışma İlkesi 
84
C. İki İlke Arasındaki İlişki ve İlkelerin İsviçre, Alman ve Türk Hukuku Açısından Değerlendirilmesi 
92
D. Sosyal Devlet İlkesi 
95
İkinci Bölüm
YOKSULLUK NAFAKASININ ŞARTLARI,
MİKTARININ BELİRLENMESİ VE
NAFAKA MİKTARINI BELİRLEYEN ÖLÇÜTLERİN
MUKAYESELİ HUKUK AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ
§ 1. YOKSULLUK NAFAKASININ ŞARTLARI 
99
I. Evliliğin Sona Ermesi 
100
A. Boşanmanın Gerçekleşmesi 
100
B. Diğer Haller 
101
1. Evliliğin İptali Halinde Yoksulluk Nafakası 
101
2. Fiili Birlikteliklerde Yoksulluk Nafakası 
102
II. Taraflardan Birinin Talepte Bulunması 
104
III. Talep Eden Eşin Daha Ağır Kusurlu Olmaması 
106
A. Türk Hukuku’nda Yoksulluk Nafakası Açısından Kusurun Rolü 
106
1. Kusur Kavramı 
106
a. Tam (Ağır) Kusurlu Haller 
107
b. Eşit Kusurlu ve Kusursuz Haller 
108
2. Kusurun Boşanma Sebepleri Açısından İncelenmesi 
110
B. İsviçre Hukuku’nda Boşanma Sonrası Nafaka Açısından Kusurun Rolü 
112
C. Alman Hukuku’nda Boşanma Sonrası Nafaka Açısından Kusurun Rolü 
117
IV. Talep Eden Eşin Boşanma Sebebiyle Yoksulluğa Düşmesi 
118
A. Boşanma Yüzünden Yoksulluğa Düşme Şartı 
118
1. Yoksulluk Kavramı 
118
a. Genel Olarak 
118
b. Doktrin ve Uygulama 
122
2. Yoksulluk Şartının Türk, İsviçre ve Alman Hukuku Açısından Değerlendirilmesi 
124
3. Yoksulluğun Boşanma Nedeniyle Ortaya Çıkması 
125
B. Yargıtay İçtihatları Işığında Boşanma Nedeniyle Yoksulluğa Düşme Koşulunun Farklı Açılardan Değerlendirilmesi 
126
1. Gelir Durumu Açısından 
126
a. Düzenli, Yeterli ve Sürekli Gelire Sahip Meslek Açısından Değerlendirme 
127
aa. Genel Olarak 
127
bb. Düzenli ve Sürekli Gelirin Varlığı Halinde 
128
cc. Yeterli Gelirin Varlığı Halinde 
129
b. Diğer Durumların Varlığı Halinde 
133
2. Mal Varlığı Açısından 
139
3. Katılma Alacağının Yoksulluk Nafakasına Etkisi 
140
4. Maddî ve Manevî Tazminatın Varlığı Halinde Yoksulluk Durumunun Tespiti 
143
C. Nafaka Yükümlüsünün Malî Gücü ile Orantılı Olması 
145
§ 2. TARAFLARIN YOKSULLUK NAFAKASI KONUSUNDA ANLAŞMALARI 
147
I. Genel Olarak 
147
A. Anlaşmalı Boşanma Halinde 
148
B. Anlaşmalı Boşanma Sebebi Dışındaki Bir Sebebin Varlığı Halinde 
149
II. Anlaşmanın Geçerlik Koşulları 
149
A. Anlaşmanın İçeriği, Onayı ve Geçerliliği 
150
1. Anlaşmanın İçeriği 
150
2. Anlaşmanın Onayı ve Geçerliliği 
152
B. Anlaşmanın Konusu 
154
III. Yoksulluk Nafakası Anlaşmasının Hukukî Niteliği 
159
§ 3. YOKSULLUK NAFAKASININ HÂKİM TARAFINDAN BELİRLENMESİ 
160
I. Miktarın Belirlenmesi 
160
A. Türk Hukuku’nda 
160
B. İsviçre Hukuku’nda Nafaka Miktarını Belirleyen Ölçütler ve Bu Ölçütlerin Türk Hukuku Açısından Değerlendirilmesi 
161
1. Evlilik Süresince Eşlerin Görev Dağılımı (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 1) 
162
a. Çifte Gelirli (Modern) Evlilik Modeli 
163
b. Geleneksel Evlilik Modeli 
165
c. Ek Gelirli Evlilik Modeli 
166
aa. %50 ile %90 
166
bb. %50’den az 
167
2. Evliliğin Süresi (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 2) 
169
3. Evliliğin Devamı Sırasındaki Yaşam Standardı (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 3) 
172
4. Eşlerin Yaş ve Sağlık Durumları (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 4) 
174
5. Eşlerin Gelir ve Mal Varlığı Durumu (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 5) 
176
6. Müşterek Çocukların Bakımının Kapsamı ve Süresi (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 6) 
179
7. Eşlerin Mesleki Eğitim ve Kariyer Beklentileri ile Çalışma Yaşamına Yeniden Uyum Sağlayabilmesi için Varsayılan (Muhtemel) Harcamalar (ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 7) 
182
8. Eşlere Emeklilik Maaşı, Yaşlılık Aylığı ve Ölüm Aylığı gibi Devlet ya da Özel Kurumlar Tarafından Yapılan veya Yapılması Beklenen Sosyal Yardımlar
(ZGB. Art. 125/2 Ziffer: 8) 
183
II. Nafaka Miktarında Değişiklik Yapılması 
184
A. Nafaka Miktarının Artırılması 
186
B. Nafaka Miktarının Azaltılması 
190
C. Nafaka Miktarının Uyarlanması 
192
1. Türk Hukuku’nda Nafaka Miktarının Uyarlanması 
192
2. İsviçre Hukuku’nda Nafaka Miktarının Uyarlanması 
195
Üçüncü Bölüm
YOKSULLUK NAFAKASININ
SÜRESİNİN BELİRLENMESİ VE SONA ERMESİ
§ 1. YOKSULLUK NAFAKASININ SÜRESİNİN BELİRLENMESİ 
197
I. Nafakanın Süresine İlişkin Öğretideki Görüşler 
197
A. Yoksulluk Nafakasına Bir Üst Sınır Getirilmesi Gerektiğini Öne Süren Görüş 
198
B. Yoksulluk Nafakasının Süresiz Ödenmesinin Doğru Olduğunu Savunan Görüş 
200
C. Yoksulluk Nafakasının Sınırlı Süreli Olması Gerektiğini Öne Süren Görüş 
201
II. Uygulama 
204
A. Yoksulluk Nafakasının Süresiz Oluşu Hakkında Yargıtay Uygulaması 
204
B. Yoksulluk Nafakasının Süresiz Oluşu Hakkında Anayasa Mahkemesi Kararı 
206
1. İptal Başvurusunun Gerekçeleri 
206
2. Anayasa Mahkemesi’nin Oy Çokluğuyla Aldığı Karar ve Gerekçeleri 
207
3. Karşı Oy Gerekçesi 
208
4. Anayasa Mahkemesi Kararının Değerlendirilmesi 
209
III. Meclis Araştırması Komisyonu Raporu 
211
IV. Görüş ve Değerlendirmelerimiz 
212
§ 2. YOKSULLUK NAFAKASININ SONA ERMESİ 
214
I. Yoksulluk Nafakası Borcunun İfayla Sona Ermesi 
215
A. Yoksulluk Nafakası Borcunun İfası 
215
B. Yoksulluk Nafakası Borcunun İfa Edilmemesi ve Sonuçları 
217
II. Yoksulluk Nafakasının Tarafların Anlaşmasıyla Sona Ermesi 
219
III. Yoksulluk Nafakasının Kendiliğinden Sona Ermesi 
220
A. Nafaka Alacaklısının Yeniden Evlenmesi 
220
B. Nafaka Alacaklısının veya Nafaka Borçlusunun Ölmesi 
222
IV. Yoksulluk Nafakasının Mahkeme Kararı ile Sona Ermesi 
222
A. Nafaka Alacaklısının Fiilen Evliymiş gibi Yaşaması 
223
B. Nafaka Alacaklısının Haysiyetsiz Hayat Sürmesi 
226
C. Nafaka Alacaklısının Yoksulluğunun Ortadan Kalkması 
228
V. Yoksulluk Nafakasının Zamanaşımı Yoluyla Sona Ermesi 
230
Sonuç 
233
Kaynakça 
241
Kavram Dizini 
257