HUKUKİ VE FELSEFİ TEMELLERİ
§ 1. HÂKİMİN TARAFSIZLIĞI KAVRAMI
19
I. Ulusalüstü (Uluslararası) Hukuki Belgelerde Tarafsızlık ve Tarafsız Mahkeme Kavramı
19
A. İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
19
B. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
19
C. Amerika İnsan Hakları Sözleşmesi
20
D. Bangalor Yargı Etiği İlkeleri
20
E. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtihadına Göre Tarafsızlık
23
II. İç Hukukumuz Bakımından Tarafsızlık Kavramı
25
A. 1982 Anayasası’na Göre Tarafsızlık
25
B. Anayasa Mahkemesine Göre Tarafsızlık Kavramı
26
§ 2. HMK’YA GÖRE HÂKİMİN REDDİ KURUMUNUN AMACI (RASYONEL AMAÇ)
28
II. Yargısal Kararlarda Belirtilen Amaç
29
HÂKİMİN REDDİ SEBEPLERİNİN KAPSADIĞI HÂKİMLER
§ 3. HMK m.36 HÜKMÜNÜN KAPSADIĞI HÂKİMLER
33
I. İlk Derece Mahkemesi Hukuk Hâkimleri
33
A. Asliye Hukuk Mahkemeleri Hâkimleri
34
B. Asliye Ticaret Mahkemesi Başkan, Üye ve Hâkimleri
34
C. İcra Mahkemesi Hâkimleri
35
D. Fikrî ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi Hâkimleri
36
E. İş Mahkemesi Hâkimleri
36
F. Aile Mahkemesi Hâkimleri
37
G. Tüketici Mahkemesi Hâkimleri
37
G. Sulh Hukuk Mahkemesi Hâkimleri
38
III. Yargıtay Tetkik Hâkimleri
38
IV. Bölge Adliye Mahkemesi Başkan ve Üyeleri
39
V. Yargıtay Başkan ve Üyeleri
40
HÂKİMİN YASAKLILIĞI VE ÇEKİNMESİ
§ 4. YASAKLILIK SEBEPLERİ
41
II. YASAKLILIK SEBEPLERİNİN KAPSAMI VE HUKUKİ SONUÇLARI
42
1. Kamu Düzeninden Olması
43
2. Emredici Nitelikte Olması
43
3. Süre Sınırının Olmaması
43
4. Mutlak Bozma (Kaldırma) Sebebi Olması
44
5. Yargılamanın Yenilenmesi Sebebi Olması
44
6. Vekâletnamede Özel Yetkiye Gerek Bulunmaması
44
7. Tarafların Ortak Muvafakatinin Geçersiz Olması
44
8. Hâkimin Re’sen Çekinmesinin Zorunlu Olduğu
44
9. Harca Tâbi Olmaması
45
§ 5. ÇEKİNME KARARININ SONUÇLARI
51
§ 6. YASAL DÜZENLEME VE SINIRLARI
53
§ 7. RET SEBEPLERİNİN İNCELENMESİ
59
I. Hâkimin Davada İki Taraftan Birine Öğüt Vermiş ya da Yol Göstermiş Olması
59
A. Hâkimin Davayı Aydınlatma Ödevi ile İlişkisi
62
B. Ön İnceleme işlemleri ile İlişkisi
63
II. İhsası Rey (Görüş Açıklama) Yasağına Aykırı Davranış
64
B. İhsası Rey Teşkil Etmeyen İşlem ve Kararlar
67
1. Dava Şartları ile İtirazların Karara Bağlanması
67
2. Ara Kararlarının Oluşturulması
67
3. Yemin Delilinin Hatırlatılması
69
4. İhtiyati Tedbir, İhtiyati Haciz ve Diğer Koruma Tedbirlerine Karar Verilmesi
72
III. Uygulama Örnekleri
73
A. İhsası Rey (Görüş Açıklama) Sayılan Durumlar (Kararlar)
73
B. İhsası Rey (Görüş Açıklama) Sayılmayan Durumlar (Kararlar)
84
III. Hâkim ile Davanın Tarafları Arasında Düşmanlık veya Dava Bulunması
105
1. Hâkim Hakkında Dava Açılması ve Şikâyet Yapılması
106
2. Hâkim Tarafından Taraf Aleyhine Dava Açılması
109
IV. Davanın, Hâkimin Dördüncü Derece de Dâhil Yansoy Hısımlarına Ait Olması
120
V. Hâkimin Davada, Tanık veya Bilirkişi Olarak Dinlenmiş veya Hâkim ya da Hakem Sıfatıyla Hareket Etmiş Olması; uyuşmazlıkta Arabuluculuk veya Uzlaştırmacılık Yapmış Bulunması
121
VI. Hâkimin Tarafsızlığından Şüpheyi Gerektiren Önemli Bir Sebebin Bulunması
123
A. Ret Sebebi Sayılan Durumlar (Kararlar)
125
B. Ret Sebebi Sayılmayan Durumlar (Kararlar)
130
§ 9. ÇEKİLMENİN HUKUKİ ÖZELLİK VE SONUÇLARI
177
I. Çekilme Kararının Merci Tarafından Uygun Bulunması
177
II. Çekilme Kararına İlişkin Merci Kararının Kesinleşmesinin Beklenmesi
177
III. Tarafların Ortak Muvafakatleri Çekilme Kararına Etkili Değildir
177
IV. Soyut Gerekçelerle Çekilme Talebinde Bulunulamaz
178
V. Uygulamadan Örnekler
181
A. Çekilme Şartlarının Oluştuğuna İlişkin Kararlar
181
B. Çekilme Şartlarının Oluşmadığına İlişkin Kararlar
190
HÂKİMİN REDDİ USULÜ–RET TALEBİNDE BULUNABİLECEK KİŞİLER– RET TALEBİNİN SÜRESİ, ŞEKLİ VE HUKUKİ SONUÇLARI
§ 10. HÂKİMİN REDDİ TALEBİNDE BULUNABİLECEK KİŞİLER
207
II. Asli Müdahilin Durumu:
207
III. Fer’i Müdahilin Durumu
208
IV. Vekilin (Avukatın) Durumu
211
§ 11. RET TALEBİNDE BULUNMA SÜRESİ
213
I. Ret Sebebi Yönünden
213
II. Yargılama Süreci Yönünden
220
§ 12. RET DİLEKÇESİNİN VERİLECEĞİ MERCİ
221
§ 13. HÂKİMİN REDDİ TALEBİNİN ŞEKLİ, İÇERİĞİ VE HUKUKİ SONUÇLARI
222
II. Ret Dilekçesinin İçeriğinin Bağlayıcı Olması
238
III. Hâkimin Reddi Talebinin Başvuru ve Karar Harcına Tâbi Olmaması
239
IV. Ret Dilekçesinin Karşı Tarafa Tebliğinin Şart Olması
240
V. Taraf Vekilinin Reddi Hâkim Talebinde Bulunması
243
A. Vekâletnamede Özel Yetki Bulunması
243
VI. Hâkimin Reddi Talebinin Şarta Bağlanamaması
247
VII. Ret Talebinin Geri Alınamaması
248
HÂKİMİN REDDİ TALEBİNİN KAYIT USULÜ VE KARAR OLUŞTURULURKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN ÖZELLİKLER
§ 14. REDDİ HÂKİM TALEBİNİN DEĞİŞİK İŞ ESASINA KAYIT EDİLMESİ
249
I. Ret Talebinin Değişik–İş Esasına Kaydedilmesi
249
II. İstisna: Hâkimin Çekilmesi Talebi Esas Dava Dosyası Üzerinden Karara Bağlanmalıdır
253
§ 15. REDDİ HÂKİM TALEBİ HAKKINDA KARAR OLUŞTURULURKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN ÖZELLİKLER
253
II. Reddi istenen Hâkimin Ret Talebinin Kabulü Yönünde Görüş Bildirmesi Çekilme İstemi Niteliğinde Olduğundan Bu Hususun da Ayrıca Karara Bağlanması Gerekir
254
III. Ret Olunan Hâkimin Görevden Ayrılmış Olması Reddi Hâkim Talebinin Esası Hakkında Karar Verilmesine Engel Değildir
255
IV. İlk Derece Mahkemesi Başkan ve Üyelerinin Topluca Reddi Hâlinde Ret Talebinin Esası Hakkında Merci Tarafından Karar Tesis Edilmelidir
258
V. Çekilme Hakkında Olumlu/Olumsuz Bir Karar Verilmesi Zorunludur
259
VI. Kararın Gerekçeli Olması Zorunluluğu
261
VII. Merci Hâkiminin “Ret Talebinin Geri Çevrilmesine” Şeklinde Karar Verme Yetkisi Yoktur
265
VIII. Ret Talebinin Kabulü Harçtan Muaftır
266
RET TALEBİNİN MERCİ TARAFINDAN İNCELENMESİ
§ 16. RET TALEBİNİ İNCELEME YETKİSİ
267
II. Reddi İstenen Hâkimin Mahkemesine Göre
270
A. Asliye Hukuk Hâkimi
272
C. İcra Mahkemesi Hâkimi
273
D. Bölge Adliye Mahkemesi Başkan ve Üyeleri
273
E. Yargıtay Tetkik Hâkimleri
273
F. Yargıtay Daire Başkan ve Üyeleri
274
III. İstinai Bir Karar: Reddi Hâkim Kurumunun Kötüye Kullanılması:
279
IV. Hâkimin Reddi Talebinden Vazgeçilmesi Merciin İnceleme Görevini Sonlandırmaz
281
§ 17. YARGILAMA USULÜ
281
§ 18. İNCELEME, İSPAT VE DELİLLER
282
II. İspat ve Deliller
283
A. Hâkimin Reddi ve Çekilme Talebi Yönünden
283
B. Yasaklılık (Çekinme) Sebepleri Yönünden
285
C. İspat Derecesi ve Deliller
286
HÂKİMİN REDDİ TALEBİNİN REDDİNDE DİSİPLİN PARA CEZASI TAYİNİ KOŞULLARI VE PARA CEZASININ TAHSİLİ USÛLÜ
§ 19. PARA CEZASININ HUKUKİ NİTELİĞİ
301
I. Disiplin Para Cezası Niteliğinde Olması
301
II. Seçenek Yaptırımlara Çevrilememesi ve Adli Sicil Kayıtlarında Yer Almaması
302
III. Disiplin Paraca Cezasına Hükmetme Yetkisi
303
IV. Disiplin Paraca Cezasının Tahsili Usulü
306
V. Disiplin Para Cezasının Af Kanunları Kapsamı Dışında Olduğu
306
§ 20. DİSİPLİN PARA CEZASININ KAPSAMI
307
I. Hâkimin Reddi Talepleri
307
II. Yasaklılık (Çekinme) Sebepleri
307
§ 21. KÖTÜNİYETLE YAPILAN HÂKİMİN REDDİ TALEBİNİN REDDİNDE PARA CEZASI TAYİNİ
308
I. Para Cezasının Koşulları
308
§ 22. PARA CEZASININ HANGİ KAPSAMDA HÜKÜM ALTINA ALINACAĞI
317
§ 23. PARA CEZASININ KİMDEN TAHSİL EDİLECEĞİ VE TAHSİL USULÜ
318
MERCİ KARARININ HUKUKİ SONUÇLARI–REDDİ İSTENEN
HÂKİM TARAFINDAN VERİLEN KARARIN İPTALİ–
§ 24. MERCİ KARARINDAN ÖNCE
323
§ 25. MERCİ KARARINDAN SONRA
324
I. Ret Talebinin Kabul Edilmemesi
324
A. Kural: Merci Kararının Kesinleşmesinin Beklenmesi
324
B. İstisna: Ret Talebinin Reddi Kararının Kesinleşmesinin Beklenmemesi
325
II. Ret Talebinin Kabul Edilmesi
326
§ 26. REDDİ İSTENEN HÂKİM TARAFINDAN VERİLEN KARARIN İPTALİ
326
I. Ön Koşul: Ret Talebinin Kabulü
326
II. Çekinme Kararının Sonuçları
327
III. Ret Talebinin Kabulü Kararının Sonuçları
327
IV. İptal Kararını Verme Yetkisi
327
§ 27. RET EDİLEN HÂKİM YERİNE DAVAYA BAKACAK YENİ HÂKİMİN ATANMASI
329
I. İlk Derece Mahkemesi Bakımından
329
II. İcra Mahkemesi Hâkimlerinin Reddi Bakımından
331
HÂKİMİN REDDE TALEBİ HAKKINDA VERİLEN MERCİ KARARLARINA KARŞI KANUN YOLLARI
A. İstinaf Yetkisinin Taraflara Ait Olması
333
B. Süre ve Harç Şartı
334
II. Temyiz Yetkisinin Taraflara Ait Olması
337
II. Süre ve Harç Şartı
340
Yazarın Özgeçmişi ve Diğer Yapıtları
345